SRC 5 (ADR) Tehlikeli Madde Taşımacılığı Belgesi Nedir? 2026 Kapsam Rehberi
SRC 5 (uluslararası adıyla ADR Sürücü Eğitim Sertifikası), karayolunda akaryakıt, LPG, kimyasal, yanıcı, parlayıcı, patlayıcı veya radyoaktif tehlikeli madde taşıyan araç şoförlerinin alması zorunlu özel uzmanlık belgesidir; genel kargo ve yük taşımacılığı için ise temel mesleki yeterlilik belgesi SRC 3 (uluslararası + yurt içi) veya SRC 4’tür.
1. SRC 5 (ADR) Belgesi Nedir ve Hangi Alt Uzmanlıklara Ayrılır?
Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Uluslararası Taşınmasına İlişkin Anlaşma (ADR) ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Tehlikeli Mal Taşımacılığı Yönetmeliği kapsamında düzenlenen SRC 5 belgesi 4 modülden oluşur:
- ADR Temel Eğitim (Paketli / Ambalajlı Tehlikeli Madde): Tüm SRC 5 adaylarının aldığı zorunlu başlangıç modülüdür (en az 19 ders saati).
- ADR Tanker Uzmanlık Eğitimi: Akaryakıt tankeri, LPG tankeri ve kimyasal sıvı/gaz tankerlerini kullanan şoförler temel eğitime ek olarak tanker modülünü (13 saat) tamamlar.
- Sınıf 1 (Patlayıcı Maddeler) & Sınıf 7 (Radyoaktif Maddeler): Yalnızca bu özel sınıfları taşıyan sürücülerin aldığı ileri uzmanlık modülleridir.
2. SRC 3 / SRC 4 ile SRC 5 Birbirini Kapsar mı? (Şoförlerin En Sık Yaptığı Hata)
Ağır vasıta ve kamyon şoförlerinin sahada ceza yememesi için şu kapsam ayrımını net bilmesi gerekir:
| Belge Türü | Taşınan Yük Kapsamı | Geçerlilik & Yenileme Süresi |
|---|---|---|
| SRC 3 Belgesi | Uluslararası + Yurt İçi tüm genel yük, eşya, konteyner ve kargo (SRC 4 dahil) | Yurt içi süresiz (69 yaşa kadar); uluslararası TIR geçişlerinde 5 yılda bir 35 saat sınavsız SRC 3 Yenileme |
| SRC 4 Belgesi | Yurt İçi kamyon, kamyonet, panelvan genel yük ve kargo | 69 yaş sınırına kadar geçerlidir (66–68 yaş arası yıllık sağlık + psikoteknik) |
| SRC 5 (ADR) | Tehlikeli madde (akaryakıt, kimyasal, LPG, yanıcı/patlayıcı yükler) | 5 yıl geçerlidir; süre dolmadan yenileme eğitimi ve sınavı yapılır |
Önemli Pratik Kural: Bir TIR veya kamyon şoförü zaman zaman tehlikeli madde, zaman zaman standart kuru yük/konteyner taşıyorsa temel yük belgesi olan SRC 3 (veya yurt içi için SRC 4) ile Psikoteknik belgesini mutlaka hazır bulundurmalıdır. Temel SRC 3, SRC 4 ve SRC 3 Yenileme kayıtlarınız için Zirve Sürücü Kursları Limited Şirketi SRC Kursu (0549 493 42 41) Tuzla merkezimizden hemen destek alabilirsiniz.
SRC 5 (ADR) Belgesi Nedir? — Sıkça Sorulan Sorular
Sadece SRC 3 belgem var, akaryakıt tankeri veya ADR levhalı tehlikeli yük taşıyabilir miyim?
Hayır. Muafiyet sınırı üzerindeki tehlikeli madde ve tanker taşımalarında SRC 3’ün yanında mutlaka geçerli SRC 5 (ADR + Tanker) sertifikası bulunmalıdır.
SRC 5 almak için önce SRC 3 veya SRC 4 belgesi almam önerilir mi?
Evet. Lojistik ve nakliye filolarında hem genel kargo hem endüstriyel yük taşındığı için profesyonel ağır vasıta şoförlerinin temel mesleki yeterlilik olarak SRC 3 (SRC 4 dahil) ve 5 yıllık Psikoteknik belgesine sahip olması iş bulma sürecinde standart şarttır.
5 yılı dolan SRC 3 belgemin yenilemesinde sınav var mı?
Hayır! SRC 5 yenilemesinden farklı olarak, 5 yılı dolan uluslararası SRC 3 belgesi sahiplerinin aldığı 35 saatlik SRC 3 Periyodik Yenileme Eğitiminde MEB sınavı yoktur; eğitim tamamlanıp 264 TL harç yatırıldığında belge e-Devlet’te yenilenir.